د هند د بهرنیو چارو سیکریتر لیدنی ، هند او مالدیوف ترمنځ اړیکی ځواکمنی کړی

لیکنه : د ډاکټر ګلبین سلطانه

ژباړه او وینا : د هریندرکمار سواتی

د هند د بهرنیو چارو سیکریتر هرش وردهن شرینګلا مالدیپ ته د خپل مالدیپ د همکار عبدالغفور محمد په بلنه رسمي سفر وکړ. دغه هیواد ته د هغه لومړی سفر و چې وروسته له هغه یې ترسره کړ چی نوی دنده یی په غاړه واخیسته او د روان کال په مارچ کې د کورونا ویروس له خپریدو راهیسې د دواړو هیوادونو تر منځ د لومړي ځل شخصي تماس وو . د لیدنې په جریان کې ، د بهرنیو چارو وزیر له ولسمشر ابراهیم محمد سلیح سره خبرې وکړې او د مالدیپ د بهرنیو چارو ، دفاع ، مالیې ، اقتصادي پراختیا ، پلان جوړونې ، کورنیو چارو ، ګرځندوی ، ځوانانو او د سپورټی چارو وزیرانو او د پارلمان ویاند محمد ناشید سره یې د پام وړ خبرې وکړې. د سپورټ او ځوانانو چارو په برخه کې د همکارۍ تفاهم لیک ، د لوړې اغیزې ټولنې پرمختیايي پروژې او ۱۰۰ میلیون امریکایی ډالرو په ارزښت د مالی د نښلیدنی پروژی ته مرستی لپاره پروژی لاسلیک شوی . په ټول هیواد کې د ۶۷ ماشومانو پارکونو لپاره تجهیزات ، د هند د بهرنیو چارو وزیر لیدنې پرمهال ، وسپارل شوی. ښاغلي شرینګلا د هندوستان د پراختیايي مرستې لاندې روانو پروژو پرمختګ او د ۲۰۱۹م کال ډسمبر کې د ګډ کمیسیون د ۶مې ناستې پایلې هم وڅیړلې ، او همدارنګه یې د دوه اړخیزو اړیکو د لا پیاوړتیا کتنه وکړه چې د ۲۰۱۸م کال نومبر په میاشت کې د ولسمشر ابراهیم سلیح واک ته رسیدو وروسته یی وده کړې ده

د دواړو هیوادونو ترمینځ دوه اړخیزو همکاریو ، په تیرو دوه کلونو کې د اقتصادي ، پراختیا او زیربنا جوړونې ، امنیت او دفاع ، سمندري ، سپورټ ، تعلیم ، روغتیا او داسې نورو برخو کې ، ګڼ اړخیزه وده لیدلې ده. هندوستان د مالی لوی مخابراتي پروژې لپاره د ۱،۴ ملیارده ډالرو مالي کڅوړه او د ۵۰۰ میلیونه ډالرو اضافي کسوړه اعلان کړه. دواړو خواو ته اطمینان شتون لري چې د هند لخواه د تمویل شوې پروژو لویه برخه لا دمخه پلي کیږي یا د پلي کیدو په پړاو کې ده. د کوویډ - ۱۹ لخوا رامینځته شوې ننګونو سره د مقابلې لپاره د دواړو هیوادونو تر منځ همکارۍ ، د دواړو هیوادونو تر منځ د ژمنې ملګرتیا یوه بله بیلګه ده. مالدیپ په ګاونډ کې د هندوستان کوویډ - ۱۹ مرستې لومړی او ترټولو لویه مرسته ترلاسه کونکی و. مالدیپ ته د هند د متحده ایالاتو د ۲۵۰ میلیون ډالرو بودیجۍ مرسته ، د مالدیپ ناروغانو ته اجازه ورکوي چې د بند د مودې په جریان کې په هند کې درملنه وکړي او د دواړو هیوادونو ترمینځ د ببل ​​تړون پدې برخه کې د پام وړ دی

د یادونې وړ ده ، چې هندوستان د مالدیپ مهم ملګری پاتی شوی کله راهسی چی دغه هیواد ۱۹۶۵م کال کی خپلواکي ترلاسه کړه. د مالدیپ سره په وخت هندوستان مرسته کړی او داسی ۱۹۸۸م کال کې د کودتا هڅې شنډولو لپاره د دواړو هیوادونو اړیکې قوي شوې. په هیواد کې له یو ګوند څخه ګڼ ګوندیز سیسټم ته بدلون او بیا ګن ګوندیز سیسټم کی ولسمشرۍ لومړۍ ټاکنې ترسره کیدو سره هم د دواړو هیوادونو تر منځ دوستانه اړیکو او متقابل تفاهم دوام وکړ. دا یوازې په ۲۰۱۳م کال وو کله چی د محمد وحید حسن تر ولسمشرۍ او د ولسمشر عبدلا یامین لاندې هند او مالدیپ ترمنځ اړیکې تر ټیټې کچې پورې راکمې شوې

لکه څنګه چې د ولسمشر سوليح لاندې اداره هندوستان لومړۍ په نامه پالیسۍ ته ژمن ده ، هندوستان هیڅکله په دې اړه ورسته ندی او مالدیپ به د هند ګاونډ لومړی په نامه پالیسي کې ځانګړی ځای ونیسي. له ۲۰۱۹م کال راهیسې د مالدیپ سره د هند مخ په زیاتیدونکې ملګرتیا څخه مفهوم دا نه دی چی ګینی د چین سره د مقابلې لپاره داسی ده ، بلکه ددی هدف د دوه سویلي آسیا ګاونډیو ترمینځ د وخت په تله ازمایښت شوي او پایښت لرونکي اړیکې بیا رامینځته کول دي

د سولح ادارې د هند په خلاف بې اساسه تورونه په پام کې نه دي نیولي. په مالدیپ کې د کوچنۍ ټولنی لخوا د هند ضد تبلیغاتو سربیره ، د مالدیپ خلکو کې پراخه رضایت شتون لري چې د هند لخوا تمویل شوې پروژې شفافې دي ، او د مالدیپ د خلکو او خلکو ځانګړي اړتیاوی پوره کولو لپاره ډیزاین شوي. مالدیپ ته د هند مرستې په هند انحصار رامینځته کولو لپاره ندي ، بلکه دا دواړو هیوادونو ترمینځ د متقابل انحصار پراساس د ملګرتیا وده ده. د دې ژمنې غوره مثال د مالدیپ په مرسته د هند لخوا دواړو هیوادونو ترمنځ د بیړۍ او د سمندری جهازونو خدمات پیل کول دي

د دوه اړخیزو بوختیا سربیره ، هند ژمن دی چې په څو اړخيزه مرحله کې د مالدیپ ملاتړ وکړي

د هند - مالدیپ د اړیکو راتلونکې مثبت ښکاري ، ځکه چې دواړه حکومتونه د دوه اړخیزو اړیکو پیاوړتیا ته ژمن دي. په لوړه کچه د دواړو هیوادونو ترمنځ دوامداره ښکیلتیا ، موافق شوې پروژې په اسانه پلي کیدو لپاره مطلوب ده